FIOŁEK WONNY czyli mam fiołka w głowie

Początek wiosny to nie tylko przylatujące bociany, bazie na drzewach czy kwitnący podbiał ale przede wszystkim pachnący fiołek wonny, który swoim zapachem pobudza nam zmysły i nakazuje wstawać z zimowego letargu. Dlatego dzisiaj parę słów o tej cudownej roślinie. Tak sobie pomyślałam, że wszystkie zioła mają swoje ciemne strony dajmy na to jedno brzydko pachnie inne nie wygląda atrakcyjnie jeszcze inne jest tak pospolite, że sam jego widok nas odstrasza bo gdzie nie spojrzymy to rośnie. No cóż ale fiołek to fiołek jest pod każdym względem idealny. Oczywiście kwestia gustu z którą się nie polemizuje. Jak dla mnie idealny mógłby kwitnąć cały rok, a i tak nadal bym się nim zachwycała. Przechodząc do teorii jak to w przyrodzie bywa fiołek wonny z rodziny fiołkowatych reprezentuje około kilkaset gatunków fiołka, z czego najbardziej znane są cztery (oprócz fiołka wonnego jeszcze fiołek żółty, rogaty i powabny). Odmiana fiołka wonnego (łacińska nazwa viola odorata) jest dziko rosnąca. Występuje w wilgotnych lasach o podłożu próchniczym.

Fiołek wonny

Fiołek wonny wyróżnia się również swoim unikalnym składem chemicznym. Zawiera wiele korzystnych substancji, takich jak m.in. saponiny, garbniki, śluzy, flawonoidy (blokują efekt starzenia), sole mineralne, cukry, witaminę C oraz niewielkie ilości olejku. Nie bez znaczenia dla zachowania właściwości fiołka wonnego jest okres zbierania ziela (kwiat: okres kwitnienia), suszenia (temperatura od 20 do 40 stopni Celsjusza) oraz przechowywania (szczelny pojemnik gwarantuje okres ważności do 2 lat)

Fiołek wonny

Fiołek wonny jest uważany za cenny surowiec lekarski. W zielarstwie wykorzystuje się: kwiaty, liście oraz klącza. Fiołek w lecznictwie stosowany jest od XVI wieku w zapaleniu płuc i w schorzeniach skórnych oraz jako środek “czyszczący krew”. Obecnie w lecznictwie stosowany jest jako lek wykrztuśny, w schorzeniach górnych dróg oddechowych, środek napotny, środek moczopędny, przeciwgorączkowy oraz regulujący przemianę materii. Ma szczególnie korzystne zastosowanie w schorzeniach skórnych takich jak: trądzik, wypryski, pokrzywki, liszaje. Niestety obecnie fiołek wonny jest rzadko wykorzystywaną rośliną leczniczą.

Fiołek wonny

Sprawdzone przepisy:

Składniki: 200 g świeżych kwiatów fiołka, spirytus, 600 ml wody, cytryna/kwasek cytrynowy/witamina C. Wykonanie: rozdrabniam kwiat wsypuję do słoika dodaję kwas (cytrynę, kwasek cytrynowy bądź 5 kropel witaminy C). Zostawiam na noc. Rano przecedzam masę kwiatową starannie wyciskając kwiaty. Powstały wyciąg łączę z cukrem trzcinowym lub miodem w proporcji 1:¾ (wyciąg/cukier). Powstały syrop dodaję do wody w ilości nie większej niż 50 ml na dzień. Z wyciśniętych fiołków robię marmoladę. W trakcie jej przyrządzania blenduję kwity i dosładzamy masę (według uznania).

Liście fiołka dobrze komponują się w sałatkach podawanych z sosem vinegret.

Suszony kwiat fiołka wonnego stanowi napar zdrowotny. Jedną łyżkę suszu zalewamy szklanką wody. Zaleca się picie naparu do 6 szk. dziennie małymi łykami. W smaku napar jest gorzkawy można go dosłodzić miodem.

Kwiaty fiołka (suszone) można zmacerować w oleju. Stanowią dobrą bazę pod maści, kremy, emulsje i mleczka.

Kwiat fiołka można wsypać do octu jabłkowego po czym odstawić go na trzy tygodnie w ciepłe miejsce. Po tym czasie ocet jabłkowy może posłużyć nam do płukania włosów. Włosy płukane w odwarze z fiołka nie przetłuszczają się i stają się bardziej puszyste

Fiołek wonny

Ciekawostki:

Fioletowy kwiat był ulubieńcem starożytnej Grecji i stał się symbolem Aten. Zapach sugerował seks, więc fiołek był emblematycznym kwiatem Afrodyty, a także jej syna Priapusa, bóstwa ogrodów i pokolenia.

Powiedzenie mam fiołka w głowie nie jest bez znaczenia dla właściwości tego zioła. Jest on doskonałym lekiem na ból głowy.

Fiołek wonny stanowi składnik mieszanek ziołowych przeciwdziałających bólom kręgosłupa, reumatycznym itp.

Korzeń fiołka wchodzi w skład proszku do mycia zębów.

Uwaga !!!

W większych dawkach może wywołać wymioty i biegunkę, dlatego wodny napar lub wywar trzeba zażywać w małych dawkach (2-3 łyżki co 2-3 godziny), a często.

Fiołek wonny

Literatura:

Pod redakcją naukową H. Chmiel “Uprawa roślin ozdobnych”, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1980

J. Marcinkowski “Byliny ogrodowe”, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne

I. Kiljańska “Kwiaty w ogródku”, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne , Warszawa 1972

K. Mikłajczyk, A. Wierzbicki “Zioła”, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1983.

 

pozdrawiam,

Kinga Bzduła

Fiołek wonny
Fiołek wonny
Fiołek wonny